Volgens het muziekgeschiedenisboek voltrok zich rond 1700 een verandering van toonsysteem in de Europese muziekgeschiedenis: de sinds de vroege renaissance in zwang zijnde modaliteit werd verlaten ten gunste van de tonaliteit. Achter deze verandering van toonsysteem school de drang naar een diepere harmonische uitdrukkingskracht, niet in de laatste plaats door in het verloop van een muzikaal werk meerdere toonsoorten de revue te laten passeren. Dit is natuurlijk alleen mogelijk als er overgangen mogelijk zijn van de ene toonsoort naar de andere. Zo’n overgang naar een andere toonsoort wordt in de harmonieleer een modulatie genoemd – en moduleren is het hoofdonderwerp van de cursus Harmonieleer III.

Na de eerste cursus over de basisakkoorden en de tweede cursus over de varianten van de basisakkoorden staat de derde cursus in de leergang Harmonieleer in het teken van de modulatie. Modulatie vooronderstelt denken in twee toonsoorten tegelijk, namelijk in de toonsoort waarin een stuk muziek op een bepaald moment klinkt (de uitgangstoonsoort) en de toonsoort die de componist vervolgens bereikt (de doeltoonsoort). In het midden van de 18^e eeuw waren modulaties nog vrij eenvoudig, wat vooral kwam omdat componisten veelal doeltoonsoorten kozen die veel tonen gemeenschappelijk hadden met de uitgangstoonsoort. Maar in de zoektocht naar steeds expressievere harmonie begonnen componisten in de late 18^e eeuw, overgaand naar de 19^e eeuw, steeds vaker doeltoonsoorten op te zoeken die weinig tonen gemeenschappelijk hebben met de uitgangstoonsoort, waardoor modulaties ingewikkelder werden. In deze cursus bespreekt de docent de verschillende manieren van moduleren en zal deze aan de hand van fragmenten uit beroemde composities met u bespreken. En natuurlijk krijgt u vervolgens oefeningen mee naar huis om in andere fragmenten zelf de modulaties te gaan uitpuzzelen.

De cursus zal worden gedoceerd op 10 dinsdagochtenden van 22 september tot en met 8 december (13 oktober en 17 november collegevrij) van 11.00 uur tot 13.00 uur in het gebouw van de Vrije Universiteit, De Boelelaan 1105 in Amsterdam. Voor meer informatie en aanmelding kunt u hier klikken.